ดูนก กับ ลำเนาไพร

แม้ในคู่มือเล่มเล็กนี้ จะมีคำอธิบายทั้งภาษาอังกฤษและภาษาไทยไว้แล้ว แต่การสรุปเพิ่มเติมต่อไปนี้ อาจมีประโยชน์บ้างไม่มากก็น้อย

ในคู่มือนี้ปรับปรุงเพิ่มเติมจากคู่มือดูนกในประเทศไทย (A Guide to the Birds of Thailand แต่งโดย Lekagul & Round, 1991 ใช้อักษรย่อว่า L&R) ยึดถือการเรียงลำดับตามหลักอนุกรมวิธาน และชื่อนกตามคู่มือหนังสือรายชื่อนกในเขตตะวันออกของโลก (An Annotated Checklist of the Birds of the Oriental Region) รวบรวมโดย Inskipp (1996) ซึ่งส่วนใหญ่อ้างตามคู่มือหนังสือ Distribution and Taxonomy of Birds of the World รวบรวมโดย Sibley and Moroe (1990) แต่การเรียงลำดับและชื่อนกในบัญชีรายชื่อในคู่มือเล่มนี้ มีนกบางชนิดอาจแตกต่างไปจากหนังสือดังกล่าวบ้าง เพราะโดยทั่วไปผู้รวบรวม จะใช้ตามหนังสือ A Field Guide to the Birds of South-East Asia แต่งโดย Ben King (1997) หรือ หนังสือชื่อเดียวกันแต่งโดย Craig Robson (2000) บางชื่อก็ตาม OBC Checklist และได้ปรับเปลี่ยนชื่อภาษาไทยบางชนิดให้เข้าใจดีขึ้น

OBC (Oriental Bird Club) และ Ben King ถือเป็นชนิดเดียวกัน แต่ในคู่มือนี้ผู้รวบรวม แยกเป็นอีกชนิดหนึ่งเพื่อประโยชน์ในการจำแนกและสะดวกในการรายงานการพบนก ซึ่งอาจไม่ใช่ความเห็นเดียวกับหลักอนุกรมวิธาน และในคู่มือนี้ไม่ได้ระบุแน่ชัดถึงการแยกชนิดที่แน่นอน ว่าเป็นชนิดที่แยกออกนับเป็นอีกชนิดหนึ่ง (full or good species) หรือ ชนิดย่อย (sub-species) ผู้รวบรวมให้ผู้อ่านใช้ดุลพินิจเอาเอง เพราะมีหลายชนิดที่ยังด่วนสรุปถึงการแยกชนิดไม่ได้

ตามความเห็น ของผู้รวบรวม ชนิดที่ควรแยกเป็นอีกชนิดหนึ่งแน่นอน เช่น นกจับแมลงพันธุ์จีน (Chinese Blue Flycatcher ซึ่งเป็นชนิดย้ายถิ่น) จากนกจับแมลงคอสีน้ำเงินเข้ม (Bluethroated) และนกจับแมลงคิ้วเหลือง (Narcissus Flycatcher) จากนกจับแมลงหลังสีเขียว (Green-backed Flycatcher) เป็นต้น

ชนิดที่แยก เป็นชนิดย่อย โดยมีจุดมุ่งหมายหลักเพื่อความสะดวกในการจำแนกชนิด และเพื่อการรายงานการพบนกง่ายขึ้น เช่น นกเงือกสีน้ำตาลคอขาว (Austen's Brown Hornbill) จากนกเงือกสีน้ำตาล (Tickell' Brown Hornbill) นกกาฝากสีเนื้อ (Buff-bellied Flowerpecker) จากนกกาฝากอกเพลิง (Fire-breasted Flowerpecker) นกกะเต็นน้อยสามนิ้ว (Oriental Dwarf Kingisher) แยกเป็นนกกะเต็นน้อยหลังดำ (Black-backed Kingfisher) และนกกะเต็นน้อยหลังแดง (Rufous-backed Kingfisher) เป็นต้น

หนังสือ The Birds of the Thai-Malay Peninsula ของ David Wells (1999) ได้จัดนกนางนวลแกลบน้ำเค็ม (Sauders's Tern) เป็นชนิดเดียวกับนกนางนวลแกลบเล็ก (Little Tern) ผู้รวบรวมจึงเอานกนางนวลแกลบน้ำเค็มออกไปจากบัญชีรายชื่อใหม่นี้

ยังมีนก บางชนิดที่พบใหม่ แต่ผู้รวบรวมยังไม่ได้รวมไว้เนื่องจากต้องการให้มีการตีพิมพ์ทางวิทยาศาสตร์โดยผู้พบก่อน

สรุป มีเปลี่ยนชื่อใหม่ประมาณ 55 ชนิด แยกชนิดจากเดิม 12 ชนิด (แต่เพิ่ม 13 ชนิด) นกพบใหม่ 35 ชนิด ตัดออกไป 1 ชนิด ถ้าจะสรุปขั้นต้นถึงจำนวนรวมของชนิดนก ในคู่มือนี้ทั้งหมดจะได้ 962 ชนิด ถ้าไม่นับรวมชนิดแยกออกไปจะได้ 949 ชนิด

» ชนิดที่เปลี่ยนแปลงชื่อ